Giriş

Covid-19’un Türkiye’de de etkisini arttırması ve hastalığın hava yoluyla bulaşması sebebiyle birçok önlem alınmış ve bu durum yargıya yansımıştır. Nitekim bu kapsamda süreler 01.05.2020 tarihine kadar durdurulmuştu. 30.04.2020 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan “Yargı Alanındaki Hak Kayıplarının Önlenmesi Amacıyla Getirilen Durma Süresinin Uzatılmasına Dair Cumhurbaşkanı Kararı” kapsamında bu tarih uzatılmış ve sürelerin 15.06.2020 tarihine kadar durdurulmasına karar verilmiştir.

“Covid-19 salgın hastalığının ülkemizde yayılmasını ve yargı alanında doğabilecek hak kayıplarını önlemek amacıyla; 7226 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun geçici 1 inci maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen durma süresi, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununda öngörülen zorunlu idari başvuru yoluna ilişkin süreler hariç, 1/5/2020 (bu tarih dahil) tarihinden 15/6/2020 (bu tarih dahil) tarihine kadar (salgın hastalığın yayılma tehlikesinin daha önce ortadan kalkması halinde yeniden değerlendirilmek üzere) uzatılmıştır.”

Hangi süreler durdurulmuştur?

Bir hakkın kullanımı ile ilgili hak düşürücü tüm süreler dahil olmak üzere;

  • Dava açma süreleri: Dava açmak için hak sahibine tanınan zamanaşımı süreleri işlemeyecektir.
  • İcra takipleri ve süreleri: Bu süre boyunca nafaka alacakları dışında icra takibi başlatılamayacak ve icra-iflas dairelerinde herhangi bir işlem yapılamayacaktır. Bu kapsamda icra dosyaları ile takip hukuku kapsamında tüm hak düşürücü süreler durdurulmuştur.
  • Her türlü başvuru, itiraz, şikayet, ihtar, ihbar, bildirim ve ibraz süreleri: Bunlara ilişkin olarak da zamanaşımı işlemeyecektir.
  • Arabuluculuk ve uzlaşma alanındaki başvuru süreleri de dahil olmak üzere tüm süreler: Dava açma şartı olan arabuluculuk başvurusuna ilişkin süreler de dahil olmak üzere her türlü işleme ilişkin süreler durdurulmuştur.
  • Usul hükmü içeren tüm kanunlar dahil olmak üzere, Hukuk Muhakemeleri Kanunu, Ceza Muhakemeleri Kanunu, İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda düzenlenen süreler ile hakimler tarafından ilgili dosya kapsamında belirlenen tüm süreler: Kanunlar kapsamında düzenlenen süreler ile hakim tarafından hüküm altına alınan süreler işlemeyecektir.

Sürelerin Durdurulmasının Etkileri

  1. Sürelerin durdurulması ile birlikte hak düşücü süreler işlemeyecektir. Bu kapsamda sürelerin durdurulmasına ilişkin olarak 26.03.2020 tarihinde yayınlanan ilk durdurma kararı sonrasında tebliğ edilen belgeler ile ilgili olarak zamanaşımı süreleri ile hak düşürücü süreler başlamayacaktır. Örneğin 28.03.2020 tarihinde tebliğ edilen bir dava dilekçesine karşı cevap dilekçesi sunmak için tanınan 2 haftalık süre 16.06.2020 tarihinden itibaren işlemeye başlayacaktır.
  2. 03.2020 tarihinde önce işlemeye başlayan süreler bakımından da hak düşürücü süreler durmuştur. Bu kapsamda söz konusu sürenin bitimine 15 gün veya daha az bir süre kalmış ise yukarıdaki madde geçerli olacak ve 16.06.2020 tarihinden başlamak üzere süresi 15 gün uzatılmış sayılacaktır.
  3. Daha önce verilmiş sürelerle ilgili olarak da düzenleme yapılmıştır. Bu kapsamda icrada daha önceden belirlenen satış günleri ile Adli ve İdari Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye ve Bölge İdare Mahkemelerindeki duruşmaların tarihleri 15.06.2020 tarihinde sonraki bir tarihte olmak üzere tekrar belirlenecektir.

Önemle belirtmek isteriz ki, suç ve ceza, kabahat ve idari yaptırım ile disiplin hapsi ve tazyik hapsi için kanunlarda düzenlenen zamanaşımı süreleri; CMK’da düzenlenen koruma tedbirlerine ilişkin süreler ile HMK’da düzenlenen ihtiyati tedbiri tamamlayan süreler işlemeye devam edecektir. Bu kapsamda, sayılanlarla ilgili süreleri dikkatle takip etmeniz gerekmektedir.